App Nederland Verkiezingen

Provinciale staten

 - Verkiezingen -

Info Contact Home

Provinciale staten (Verkiezingen),  de leden van de provinciale staten worden tegelijkertijd met de verkiesbare leden van het algemeen bestuur van de waterschappen gekozen. De leden van de provinciale staten worden eenmaal in de 4 jaar rechtstreeks gekozen. De laatste verkiezingen voor de provinciale staten vonden plaats op 2 maart 2011. De volgende verkiezingen zijn op 18 maart 2015.

Provinciale staten in vogelvlucht

Nederland telt 12 provincies. In de Grondwet is bepaald dat het hoogste gezag in de provincies ligt bij de provinciale staten. De voornaamste taak van de provinciale staten is het controleren van het bestuur van de provincie zoals uitgevoerd door gedeputeerde staten -GS (uit en door de leden van de Provinciale Staten gekozen). Het college van gedeputeerde staten is dus verantwoordelijk voor het dagelijks bestuur van de provincie. Dit college wordt voorgezeten door de commissaris van de Koning (cvdK) en bestaat verder uit minimaal 3, en maximaal 9 gedeputeerden. De commissaris van de Koning is voorzitter van de provinciale staten en van het college van gedeputeerde staten. De leden van gedeputeerde staten worden benoemd door provinciale staten. De commissaris van de Koning wordt benoemd door de regering, voor een periode van 6 jaar. Een bijzondere bevoegdheid van de provinciale staten is het kiezen van de leden van de Eerste Kamer. Dit gebeurt binnen 3 maanden na de verkiezingen voor de provinciale staten.

Het aantal leden van provinciale staten is afhankelijk van het aantal inwoners van de provincie en kan variëren van 39 tot 55 leden. Elke provincie bepaalt voorafgaand aan de verkiezingen het aantal te verdelen zetels voor de provinciale staten. De leden van provinciale staten worden gekozen door degenen die: op de dag van kandidaatstelling inwoners zijn van de provincie, de Nederlandse nationaliteit hebben én op de dag van stemming de leeftijd van 18 jaar hebben bereikt. Het centraal stembureau binnen de provincie benoemt de statenleden. Vervolgens beoordelen de provinciale staten of een benoemde kan worden toegelaten als lid. In een zogeheten geloofsbrievenonderzoek wordt dan gekeken of hij/zij aan de vereisten voor het lidmaatschap voldoet. Ook wordt daarbij beoordeeld of hij/zij geen betrekkingen vervult die onverenigbaar zijn met het lidmaatschap van provinciale staten.

Het college van burgemeester en wethouders van gemeenten is verantwoordelijk voor de organisatie van de verkiezingen. Gemeenten kunnen bepalen dat naast de provinciale statenverkiezing nog een andere stemming plaatsvindt (Kieswet art. J 6).

Kiesgerechtigden krijgen uiterlijk 14 dagen voor de stemming op hun huisadres een uitnodiging om te stemmen: een stempas. Met een stempas kan in elk stembureau binnen de gemeente gestemd worden. Met een kiezerspas kunnen kiesgerechtigden stemmen in het hele gebied waarvoor de verkiezingen gelden, dat is bij een provinciale statenverkiezing de gehele provincie.

De Provinciewet is een wet uit 1850 die het bestuur van de provincies van Nederland regelt. Het betreft een organieke wet. De wet werd gemaakt door Thorbecke en legde de samenstelling, de verkiezing en bevoegdheden van Provinciale staten vast. De wet was een voortvloeisel van de Nederlandse Grondwet van 1848. De standenvertegenwoordiging werd afgeschaft en de provincie mocht voortaan een eigen begroting opstellen, kon eigen belastingen heffen en verordeningen uitvaardigen. (Lees verder rechterkolom)




+

Verkiezingen in Grijpskerk.

Foto: Marini1959 (CC BY-SA 4.0)


  Museum JoCas © (CC BY-SA 3.0 NL) CC: Creative Commons - Naamsvermelding - Niet-commercieel - Gelijk delen 3.0  Nederland , licentie en © Format: Cor Bastinck ism vml JoCas, Jeugd- en jongerenvereniging. © teksten zie Wikipedia en “Info” © foto’s algemeen zie “Info” en wanneer afwijkend zie onderschrift foto’s bij artikel.

Koninkrijk der Nederlanden

+

+

 Stemlokaal provinciale verkiezingen 2015.

Foto: Sebastiaan ter Burg from Utrecht, The Netherlands (CC BY-SA 2.0)

 Stembureau in Montfoort tijdens de Provinciale Statenverkiezingen 2011.

Foto: Onderwijsgek at nl.wikipedia

Provinciewet

Het dagelijks bestuur werd in handen gelegd van het college van GS (gedeputeerde staten).

In 1962 trad een nieuwe provinciewet in werking. Bij de invoering van de nieuwe wet in 1962 werd het aantal Statenleden afhankelijk gesteld van het inwonertal van de provincie.

Onder leiding van D.IJ.W. de Graaff-Nauta werd in 1992 de Provinciewet herzien.

Bij de Dualiseringswet uit 2003 werd de provinciewet verder aangepast tot een meer dualistisch karakter. Dit houdt in dat, net als die van ministerraad en parlement in het landsbestuur, het college van GS en provinciale staten meer onafhankelijk van elkaar functioneren, waarbij de staten het college van GS controleert.

(Lees verder linkerkolom)

De provincies vormen de bestuurslaag tussen het rijk en de gemeenten.

Ze doen het werk waarvoor het rijk 'te groot' en de gemeente 'te klein' is. Of in een bepaalde regio een ziekenhuis gehandhaafd kan worden of met andere zorginstellingen moet fuseren, of er alternatieve vormen van openbaar vervoer ontwikkeld moeten worden, de aanleg van fietspaden en tal van andere activiteiten van de provincie zijn direct of indirect van invloed op het dagelijks leven. Maar slechts zelden is de provincie de enige instantie die zich met deze zaken bemoeit. De provincie is vaak een 'gebiedsgerichte regisseur' en werkt nauw samen met andere overheden (rijk, gemeenten, waterschappen), het bedrijfsleven, organisaties en instellingen. Het provinciaal bestuur is actief op een breed terrein.

Van 1813 tot 1850 kozen de adellijke leden van de ridderschappen een derde van de leden van Provinciale Staten. Thorbeckes hervorming en de Provinciewet van 1850 maakten aan dit adellijke privilege een einde.

TOP

+

+

Kaart provincies van Nederland.

Auteur: Mtcv op de Nederlandstalige Wikipedia Later versions were uploaded by Erik Baas at nl.wikipedia